अमेरिका–इजरायल र इरानयुद्धका कारण शरणार्थी मारमा

इस्लामावाद । संयुक्त राज्य अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि सुरु गरेको युद्धले देशमा १,४०० भन्दा बढी मानिसहरूको मृत्यु भएको छ । तेहरानले खाडी राष्ट्रहरू र इजरायललाई लक्षित गर्दै प्रतिशोधात्मक आक्रमण गरेको छ । यसले विश्वव्यापी तेलको मूल्यप्रति ब्यारेल १०० डलरभन्दा माथि पु¥याएको छ ।
आज, द्वन्द्वको १८ दिन बितिसकेको छ । सहायता एजेन्सीहरू र इरानका छिमेकी देशहरू सम्भावित शरणार्थी संकटको बारेमा चिन्तित छन्।

संयुक्त राष्ट्र संघको शरणार्थी एजेन्सीले अनुमान गरेको छ कि फेब्रुअरी २८ मा अमेरिका–इजरायली आक्रमण सुरु भएदेखि इरानमा ३२ लाख मानिसहरू विस्थापित भइसकेका छन् । अहिलेसम्म इरानको सीमा पार गर्ने मानिसहरूको संख्या तुलनात्मक रूपमा सामान्य छ । तर इरानबाट ठूलो मात्रामा विस्थापनको अनुमान गर्दै, यसका छिमेकीहरू उच्च सतर्कतामा देखिएका छन् ।

इरानको सात देशहरूसँग सीमा जोडिएको छ । अफगानिस्तान, आर्मेनिया, अजरबैजान, इराक, पाकिस्तान, टर्की र तुर्कमेनिस्तान । इराकले सबैभन्दा लामो सीमाना साझा गरेको छ । जुन लगभग १,६०० किलोमिटर (९९४ माइल) फैलिएको छ ।

यी प्रत्येक राज्यले आ–आफ्नै राजनीतिक दबाब, आर्थिक सीमितता र सुरक्षा चिन्ताहरूको सामना गरिरहेका छन् । तर इरानमाथि दबाब बढ्दै गइरहेको छ । देशको रेड क्रिसेन्ट सोसाइटीले रिपोर्ट अनुसार युद्ध सुरु भएदेखि १०,००० भन्दा बढी नागरिक स्थलहरू क्षतिग्रस्त भएका छन् । जसमा ६५ विद्यालय र ३२ चिकित्सा सुविधाहरू समावेश छन् । तेहरान, शिराज र इस्फहानका आवासीय क्षेत्रहरूमा आक्रमणहरू भएका छन् ।

यसैबीच, हवाई क्षेत्र बन्द भएकाले इरानबाट बाहिरिने व्यावसायिक उडानहरू निलम्बित गरिएको छ ।

भूराजनीतिक सल्लाहकार फर्म नाइटिंगेल इन्टरनेशनलका अनुसन्धान प्रमुख एल्डानिज गुसेनोभका अनुसार आक्रमणहरू अहिलेसम्म तेहरान र पश्चिमी र दक्षिणपश्चिमी इरानमा केन्द्रित भएकाले, देशका अन्य भागहरू, विशेष गरी तुर्कमेनिस्तान, अफगानिस्तान र पाकिस्तानसँग सिमानामा रहेका प्रान्तहरूले धेरैजसो आन्तरिक विस्थापनलाई अवशोषित गरिरहेका छन् ।